Ở một đô thị hơn 10 triệu dân, nơi dòng người vẫn đổ ra đường sau giờ tan sở, nơi quán xá sáng đèn đến khuya, nơi khách quốc tế luôn muốn tìm thêm một trải nghiệm sau bữa tối, “đêm Sài Gòn” lẽ ra phải là một tài sản kinh tế đặc biệt.

Phố đêm Bùi Viện (TP.HCM) thu hút rất đôngdu khách nước ngoài và bạn trẻ đến vui chơi. Ảnh: QUANG ĐỊNH

Nhưng nhiều năm qua, thành phố vẫn loay hoay giữa câu hỏi tưởng như đơn giản: kinh tế đêm là gì, ai quản, phát triển theo mô hình nào và bán điều gì cho thế giới?

Thành phố thức khuya, nhưng nền kinh tế ngủ sớm

Sau 22h, nhiều khu vực trung tâm TP.HCM bắt đầu hụt hơi. Một số tuyến phố còn sáng đèn, nhưng trải nghiệm cho du khách nhanh chóng khép lại trong vài lựa chọn quen thuộc: ăn uống, cà phê, bar nhỏ lẻ, đi dạo rồi… trở về khách sạn. Đó là nghịch lý của một đầu tàu kinh tế.

Ông Nguyễn Quốc Kỳ, chủ tịch HĐQT Vietravel, cho rằng TP.HCM cần chuyển từ tư duy bán dịch vụ sang bán trải nghiệm. Khách du lịch không mua riêng lẻ một bữa tối, một chuyến xe hay một buổi biểu diễn. Họ mua cảm xúc của cả buổi tối từ thuận tiện, thú vị, đáng nhớ và xứng đáng để kể lại.

"Một nền kinh tế đêm đúng nghĩa phải tạo ra giá trị mới, chứ không chỉ bán muộn hơn vài tiếng", ông Kỳ đúc kết tại tọa đàm "Phát triển kinh tế đêm - Động lực thúc đẩy tăng trưởng TP.HCM" do Báo Tuổi Trẻ phối hợp cùng Hiệp hội Ẩm thực TP.HCM (FBA) tổ chức hồi tháng 3-2026, với sự đồng hành của Saigontourist Group, SATRA và Vietravel.

Ông Võ Việt Hòa, giám đốc Khối Du lịch quốc tế, Công ty TNHH MTV Dịch vụ Lữ hành Saigontourist, phác thảo về một sản phẩm du lịch "all-in-one" (tất cả trong một): du khách đến TP.HCM có thể trải nghiệm ngắm hoàng hôn bên sông, dùng bữa tối mang bản sắc Nam Bộ đương đại, xem show nghệ thuật chất lượng quốc tế, mua sắm đặc sản thiết kế riêng cho thành phố, thư giãn đêm muộn, trở về khách sạn bằng hệ thống giao thông an toàn.

"Đây không chỉ là nhu cầu của du khách mà còn là yêu cầu quan trọng để TP.HCM phát triển trong kỷ nguyên mới", ông Hòa nhận định.

Tọa đàm “Phát triển kinh tế đêm - Động lực thúc đẩy tăng trưởng TP.HCM” do báo Tuổi Trẻ tổ chức ngày 25-3-2026. Ảnh: HỮU HẠNH

Không thể vận hành mô hình mới bằng công cụ cũ

Ông Nguyễn Nguyên Phương, phó giám đốc Sở Công thương TP.HCM, nhìn nhận Trung ương và thành phố đã có chủ trương phát triển kinh tế đêm. Tuy nhiên, khi triển khai thực tế thì nảy sinh hàng loạt vướng mắc: từ tổ chức quản lý, cơ chế cấp phép đến quy định vận hành.

Mới đây, UBND TP.HCM đã giao Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM chủ trì xây dựng Đề án phát triển kinh tế ban đêm phù hợp tình hình mới sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Song song với việc nghiên cứu và xây dựng đề án tổng thể về phát triển kinh tế ban đêm, thành phố tiếp tục triển khai các mô hình thí điểm kinh tế ban đêm. Trong đó có Đề án phát triển kinh tế ban đêm tại quận Phú Nhuận cũ (nay thuộc phường Cầu Kiệu); Đề án phố đêm Chợ Lớn gắn với phát triển du lịch tại Quận 6 cũ (nay thuộc phường Bình Tây)...

Theo ông phương, ngay cả khi có đơn vị tiếp nhận, bài toán pháp lý vẫn còn nguyên: không thể lấy tư duy quản lý kinh tế ban ngày để cấp phép cho hoạt động kinh tế ban đêm.

Cần một nhạc trưởng

PGS.TS Đinh Tiến Minh từ Đại học Kinh tế TP.HCM (UEH) nhấn mạnh yếu tố giao thoa sẽ tạo nên khác biệt. Ít nơi nào có cấu trúc văn hóa phong phú như TP.HCM cùng tồn tại trong một đô thị mở. Đó là chất liệu "vàng" cho kinh tế đêm. Thành phố không thiếu nguyên liệu, chỉ thiếu người phối khí.

Nhiều ý kiến tại tọa đàm cùng gặp nhau ở một điểm: phải có ban chỉ đạo chuyên trách kinh tế đêm cấp thành phố.

Kinh tế đêm cần một nhạc trưởng: có quyền điều phối, có KPI rõ ràng, có mốc thời gian thực hiện, có ngân sách xúc tiến, có cơ chế thử nghiệm chính sách, và có trách nhiệm giải trình. Nếu không, TP.HCM sẽ tiếp tục nói nhiều về kinh tế đêm nhưng thu ít từ ban đêm.

(nguồn: tuoitre.vn)